Transmenu powered by JoomlArt.com - Mambo Joomla Professional Templates Club

Bazı bitkiler neden çiçek açarlar?Kendi açımızdan baktığımızda bu soruya güzel görünmek,güzel kokmak cevabı verilebilir.Ancak bu nedenler gerçek cevap değildir.Çiçek bitkinin üreme organıdır.Bitkiler çoğalmak için çiçek açarlar.

Çiçekli bitkilerde diğer canlılarda olduğu gibi,çeşitli görevleri yapmak için değişik organlar vardır.Bu organlar kök,gövde,yaprak ve çiçektir.

Besin kaynaklarımızdan önemli bir kısmını oluşturan sebze ve meyveler çiçekli bitkilerdendir. Örneğin; elma, armut, portakal, vişne, k iraz, şeftali, kayısı, erik gibi meyveler; lahana, fasulye, ıspanak, pırasa, patates, soğan gibi sebzeler çiçekli bitkilerdendir. 

Bitkinin Toprakla İlişkisini Kuran Kök

Bir bitkinin tohumu ekildiğinde, öncelikle kök gelişir .daha sonra diğer organlar oluşur.Kök bitkiyi toprağa bağlayarak dik durmasını sağlar.Topraktaki su ve suda çözünmüş madensel tuzları emerek bitkiye kazandırır.

Kökün Görevleri

1. Bitkiyi toprağa sağlam bir şekilde bağlamak ve dik tutmak.
2. Topraktan su ve madensel tuzları emmek ve bunları gövdeye iletmek.

Kök Çeşitleri

Kökler şekil ve yapılarına göre ikiye ayrılırlar.Bunlar kazık kök ve saçak kök tür.

1-Kazık Kök

Bazı bitkilerde ana kök çok uzun ve kalındır.Yan kökler ise ana köke göre daha ince ve kısadır.böyle köklere kazık kök denir.Örnek olarak fasulye,biber,papatya,yonca,bamya gibi bitkilerin köklerini verebiliriz.

2-Saçak Kök

Bitkinin gövdesinden çıkan ve hepsi aynı boyda olan köklere saçak kök denir.Örnek olarak soğan,buğday,arpa,yulaf,mısır gibi bitkileri verebiliriz.

Tohumdan Bitkiye

Topraktaki tohum ana kök oluşturur. Ana kök su emdikçe tohum içerisindeki embriyo etrafındaki hazır besinlerle beslenir. Su tohumda sıkıştırılmış ve paketlenmiş besinleri embriyonun emebileceği şekilde parçalar. Taslak geliştikçe daha fazla suya gereksinim duyar. Ana kök dallanarak yan kökleri oluşturur. En uç kısımda da emici tüyler oluşur. Emici tüylerin,suyu kuvvetlice emme özelliği vardır. Toprak içerisinde iyice dağılarak, kökün toprakla dokunma ve emme yüzeyini arttırır. Önlerine gelen taş, kaya gibi yapıları salgıladıkları asitli maddelerle parçalarlar. Bu arada bitki gövdesi gelişir, yaprak oluşmaya başlar.

Kazık kök ve saçak kök dışında farklı görevleri yerine getiren kök tipleri vardır. Havuç, turp, şeker pancarı gibi bitkilerdeki kazık kökler besin depo edebilir. Bu köklere depo kök denir.

Duvar sarmaşığı gibi bazı bitkilerde,gövdenin duvar veya ağaç gibi yüksek yerler tırmanması için gövdeden çıkan tutunma kökleri vardır.

Özellikle uzun boylu bitkilerde bitkinin devrilmesini engelleyen destek kökler vardır.Mısır bitkisinde destek kökleri çok belirgindir.

Oksijence fakir bataklık gibi topraklarda yetişen deve tabanı gibi bitkilerde hava almaya yarayan hava kökleri vardır. Bu kökler aynı zamanda bitkinin zemine daha sağlam tutunmasını sağlar.

Başka bitkiler üzerinde parazit olarak yaşayan ökse otu ve çin saçı gibi bitkilerde sömürme kökleri vardır.

Bitkilerde Gövde Çeşitleri

Bitkide ,kökten sonra oluşan ikinci organ gövde dir. Bitkilerin genellikle tprak üstünde bulunan kısmıdır.Gövde, bitkinin toprak üstünde görünen dal,yaprak ve meyve gibi kısımlarını taşıyan yapıdır.

Gövdenin Görevleri

1. Bitkiyi dik tutarak;yaprak,çiçek ve meyveleri taşır.
2. Kökün emdiği su ve madensel tuzları bitkinin tüm kısımlarına iletir.
3. Bitkinin yaprağında fotosentezle üretilen besini tüm kısımlara iletir.
4. Patates ve yer elması nda olduğu gibi bazı gövdeler besin depo ederler.
5. Kaktüs gibi kurak bölgelerde yaşayan bazı bitkiler de su depo ederler.
6. Bazı yeşil gövdeler,sebzelerde olduğu gibi,fotosentez yapabilir ve besin üretebilir.
7. Üzüm asma bitkisinde olduğu gibi bazı gövdeler bitkinin tırmanmasını sağlarlar.

Her gövdede bir ana gövde ile bu ana gövdeden çıkan dallar bulunur. Bitkilerin görev, çeşit ve özelliklerine göre gövde çeşitleri vardır. Bu çeşitlilik özelliğine , iklim ve ortam şartlarına bağlıdır.

Buğdayın ve kırlarda yetişen otların gövdesiyle,bir çam ağacının gövdesini hiç karşılaştırdınız mı?Bitkilerdeki gövde yapılarını karşılaştırdığımızda iki çeşit gövde yapısı olduğunu görürüz.Elma,çam,ceviz gibi uzun yıllar yaşayan bitkilerde odunsu gövde vardır.Fasulye,mısır,domates gibi yıl içerisinde sadece belli bir sezon yaşayan bitkilerde otsu gövde vardır.

Otsu ve Odunsu Gövdeler:

Genellikle ilkbaharla birlikte yeşeren,sonbaharda sararıp kuruyan, kışın ise yok olan gövdelere otsu gövde denir. İnce, zayıf gövdeleri olan otsu bitkiler 1-2 yıl yaşarlar. Fasulye, mısır, ıspanak gibi sebzelerle; yonca, çayır çimen otları gibi bitkiler otsu gövdelere örnek olarak verilebilir. Otsu bitkiler , yer altı gövdeleri ve yer üstü gövdeleri olmak üzere iki tip gövde yapısına sahiptir.

1-Otsu Gövdeler

 Yer Üstü Gövdeleri

1. Sarılıcı gövde:Örnek;sarmaşık,asma,fasulye
2. Sürünücü gövde:Örnek;çilek,karpuz,kavun
3. Dik gövde:Örnek;gül,zambak
4. Kısa gövde:Örnek;havuç,turp

Yer Altı Gövdeleri

1. Rizom gövde:Örnek;iris(mührü süleyman),manisalalesi,ballı baba
2. Yassı gövde:Örnek;soğan,sarımsak,pırasa
3. Yumru gövde:Örnek;patates

Otsu gövdeler sadece bir sezon yaşayıp ölen bitkilerde görülür. Bu bitkilerdeki gövdeler, zayıf, sulu ve yeşil olurlar. bitki sadece yapraklarıyla yapacağı fotosentez le yetinmeyip gövdesiyle de yapar. Bu şekilde kısacık bir zamanda çok zengin bir besin deposu hazırlanmış olur. Domates, patlıcan, lahana, karpuz, kavun gibi birçok örnek verebiliriz.

2-Odunsu Gövde

Ağaçlarda olduğu gibi ,çok yıl yaşayan bitkilerin sağlam ve sert yapılı gövdelerine odunsu gövde denir.Odunsu gövdeli bitkiler,gövdeleri her yıl biraz daha kalınlaşarak ve boyuna uzayarak büyürler.Gövdeleri sert kalın ve dayanıklıdır.Gövdede bulunan hücrelerin,çeperlerinde odun özü birikir.Odun özü bitkiye sertlik ve sağlamlık verir.Elma,armut,şeftali,kiraz gibi meyveli ağaçlarla,çam,söğüt,kavak gibi meyvesiz ağaçlar odunsu gövdeli bitkilerdir. 

Bu yazıya ilk yorumu yazın

Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yazabilir.
Lütfen sisteme giriş yapın veya kayıt olun.

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.6
AkoComment © Copyright 2004 by Arthur Konze - www.mamboportal.com
All right reserved