Anchorage, Amerika birleşik devletleri — Balinaların hala öldürülmeye devam etmesi gerçeğine karşın yine de Uluslararası Balinacılık Komisyonunun yıllık toplantısından sevindirici haberler çıktı; yıllardır süregelen ticari balina avcılığı yasağı birkez daha onaylandı.

Geçen yıl ticari balina avcılığı yasağının artık çok da gerekli olmadığını ima eden “St. Kitts Deklarasyonu'na ve yarattığı endişeyi takiben, bu yıl avcılık karşıtı ülkeler ticari avlanma yasağının daha da güçlenmesini sağlayan bir düzenlemeye 37'ye 4'lük bir çoğunluk sağlayarak oy verdiler. "CITES Resolution" adlı tam metni tıklayarak okuyabilirsiniz.

Bu dünya çapında balina korumacılığı adına büyük bir zaferdir!

Geçen yıl – avcılık taraftarı Japonya önderliğinde- 33 ülke ticari avlanmayı tekrar başlatma girişimi olan "St. Kitts Declaration" 'a taraf oldu. Oysa ticari avcılık 1986'dan beri yasaklanmıştı.

Bu geçici 1 oyluk çoğunlukla kazanılan girişim birçeşit uyanış çağrısı oldu ve Japonya, genelllikle yardım paketleri karşılğında, oluşturdukları pozisyonları desteklemeleri için kendine taraf ülke aramaya devam etmesinin de yarattığı karşı etki ile, avcılık karşıtı ülkeler, Greenpeace ve diğer koruma yanlısı gruplar ve dünyanın her yerinden balina korumacıları söz konusu yasağın devamını bu toplantıda da sağlayabilmek için kendi çabaları ile mücadele verdiler.

Greenpeace, bu amaçla uğraşan herkesin katılabileceği ve çabalarını paylaşabileceği bir internet sayfası oluşturdu: I-GO/Defending the whales. BU sayfaya üye olan balina savunucuları dünya ülkelerini balinaların korunması için cesaretlendirmeye yardım ettiler. Geçtiğimiz son aylarda birkaç ülkenin ilk kez veya yeniden katılmasını izledik, örneğin Peru, Kıbrıs, Slovenya, Hırvatistan, Yunanistan, Kosta Rika ve Ekvator gibi, ya da Nikaragua gibi katılırda balinaların yanında oy kullanacağını söyleyen ülkeler de oldu. Türkiye de bu yıl ilk kez katılmaya karar vermiş ancak süreci bitirememişti, ancak gelecek yıl Türkiye'nin de balinaların korunması yönünde çaba göstereceğini ve katılarak avcılık karşıtı oy kullanacağını umuyoruz.

Ek olarak, balinalara destek olmak amacıyla tüm dünyada onlarca ülkede (Yeni Zelanda, Avustralya, Almanya, Arjantin, Hindistan, Meksika gibi uzayan bir liste ile) Büyük Mavi Yürüyüş etkinlikleri yapılarak uluslararası destek gönderildi: Big Blue Marches all over the world.
Bu ülkeler arasında Türkiye de vardı, gerek Greenpeace'in Istanbul'dan ve Ağrı dağından gönüllülerinin katılımı ile gerekse bireysel katılımlarla destek verildi.

Aynı zamanda Japonya'da Balina Sevgisi Vagonu: Whale Love Wagon Japonya'da ilk kez çok farklı bir ses oluşturarak Japon halkına, eski balina avcılarından hala balina eti yiyenlere ve Japon gençliğine kadar ulaşmayı başardı. En son etkinlik ise akademi ödüllü adayı Japon animasyon sanatçısı Koshi Yamamura'nın, 2.Dünya Savaşı sırasında Japon halkını açlıktan kurtaran balinalara minnet borcu olarak bir balinayı kurtaran bir üstadın hikayesini anlatan eseri idi. Bu kısa güzel öyküde “Bir zamanlar onlar bizi kurtarmışlardı—şimdi onları kurtarma sırası bizde” diyor Yammamura.

Peki neyi kazanamadık?

Her ne kadar moratoryumun kalması bir başarıysa da, toplantı tam anlamıyla memnun edici değildi. Yokolmanın eşiğindeki bir canlı,  Baiji dolphin, ile ilgili görüşmele r Anchorage Captain Cook Otelinde yalnızca 15 dakika sürdü.

Ayrıca Vaquita adındaki Meksika yunusu, çok yakın bir gelecekte muhtemelen yokolacak olmasına karşın çok az ilgi görebildi. Bunun yanında dünya çapında balıkçı tekneleri tarafından hedef-dışı avlandığı için ya da gemi çarpmaları, kirlilik, iklim değişikliği gibi çeşitli nedenlerle  sayısının 59th IWC toplantısının başlangıcından itibaren yaklaşık 3,288 olduğu tahmin edilen deniz memelileri hakkında ise hiçbir tartışma yapılmadı bile.

Onun yerine Japonya'nın bu yıl içinde planladığı JARPA II “BİLİMSEL BALİNACILIK” planlarına yönelik birçok ülkenin sansür uygulamasına yol açan, ticari balinacılık üzerine tartışmaların sürdüğü bir dizi toplantı yapıldı. Japonya bu yıl Güney Okyanusunda tehlike altında olan 50 kambur balinayı avlamayı amaçlıyor. Bu hedefi, 40 ülkenin Japonya'nın sözde “araştırma” keşiflerine karşı oy kullandığı "Resolution on Jarpa" yı da bir anlamda öldürmek oluyor- ki sözü geçen “araştırma” tam anlamıyla aslında ticari balina avcılığı amacıyla yapılmakta.

Japonya ayrıca kıyısal balina avcısı topluluklarının ticari avlanmalarını serbest bırakmayı öngören bir düzenlemeyi de öneri olarak sundu. Gerekçeleri ise bu toplulukların diğer ülkelerdeki yerli halkın avları ile benzerlikleri. Oysa sorun şu ki, son on yıl içinde, BM defalarca ve başarısızca Japon hükümetinden Japonya'nın kuzeyindeki yerli halkının - the Ainu – haklarını tanımasını talep ediyor. Bu çelişkili durum Japonya'nın neden dünyanın başka yerlerindeki yerli halk ile empati kurma iddialarının anlaşılmasını zorlaştırıyor. Japonya bu önerisini geri çekmek durumunda kaldı.

Sore losers

Japonya, her yıl düzenli olarak IWC'nin kendileri için iyi gitmediğini bahane ederek komisyondan ayrılmakla tehdit ediyor. Nitekim bu yıl da durum farklı değildi. Bu yıl başka yeni bir balinacılık organizasyonu başlatmak ve kıyısal avcılığı açmak istediklerini söylediler.

Jun Hoshikawa, Greenpeace Japonya'nın genel yöneticisi bunun yalnızca yapay bir tavrı olduğunu söyledi.

"Japonya öylesine çıkıp gidemez- Japonya'da balinacılık diğer önemli uluslararası ilişkilerin kolayca feda edilebileceği kadar sadece basit büyük bir iş kolu değil" dedi.

IWC 59 toplantısı, Japonya'nın ilk günde herkesten “medeni” davranması istemesi ile hareketlendi. Bu duygusallık fazla uzamadı- sözde “nefret oyları” ile hemen dalgalar başladı- avcılık taraftarı ülkelerin görünüşlerini beğenmedikleri oylamaya katılmayı reddetmeleri; Japonya'nın tüm süreçten geri çekilme tehditleri, ve neredeyse tüm üye ülkelerin balinalar ve yunuslara yönelik gerçek tehditleri detayları ile gözden geçirmekteki toptan başarısızlıkları.

Sonunda, IWC üye ülkeleri organizasyonun reformu ile ilgili tartışmak amacıyla özel bir toplantı düzenlemekte anlaştılar. Ancak bu “reform” deniz memelilerine yönelik -her 90 saniyede bir hayvanın ölümüne yol açan!- gerçek büyük tehditleri  doğru düzgün gündemine alarak modernleşmesi anlamına gelmedikçe ve en önlenebilir nedeni, avlanmayı, içermedikçe, politik gösterinin yapıldığı sabunköpüğü bir başka toplantıdan başka birşey olmayacaktır; ve bunun tek kurbanı da balinalar olacaktır!

Mavi Balina (Balaenoptera musculus)

Ticari amaçlı avlanmayla ilgili videolar..

Burdan izleyin..